Theo ông Nguyễn Anh Đức, Giám đốc FPT Camera và FPT Smart Home của Tập đoàn FPT, thay vì chỉ tập trung mua sắm công nghệ một cách đại trà, các doanh nghiệp bán lẻ cần có một chiến lược số hóa cụ thể.
Ông Đức chia sẻ thông tin này trong bối cảnh bán lẻ hàng hóa là một trong những yếu tố trụ cột, có đóng góp quan trọng vào tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu từ dịch vụ tiêu dùng trên cả nước. Tuần trước, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, thuộc Bộ Công Thương, đã xây dựng và áp dụng bộ tiêu chí “Doanh nghiệp vì người tiêu dùng” trong lĩnh vực bán lẻ.
Trong bối cảnh hiện nay, các doanh nghiệp đang phải đối diện với nhiều áp lực, đặc biệt là vấn đề số hóa, ông Đức giải thích. Nếu không ứng dụng công nghệ, doanh nghiệp khó có thể nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng và giảm sức cạnh tranh. Tuy nhiên, khi đầu tư vào công nghệ, các doanh nghiệp bán lẻ lại phải đối mặt với thách thức làm sao để giảm thiểu chi phí, tối ưu hóa lợi nhuận và đồng thời tăng hiệu suất.
Nghiên cứu “Chuyển đổi số của các doanh nghiệp ngành bán lẻ tại Việt Nam” do nhóm chuyên gia từ Trường đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội công bố vào ngày 1/10 đã chỉ ra rằng, công nghệ thường được các doanh nghiệp bán lẻ ứng dụng vào các nghiệp vụ có ảnh hưởng trực tiếp đến doanh thu, chẳng hạn như: hệ thống kênh phân phối, hoạt động tiếp thị, bán hàng và chăm sóc khách hàng. Thế nhưng, hầu hết các doanh nghiệp đều đối mặt với những thách thức về ngân sách dành cho số hóa, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Gần 20% số doanh nghiệp không có dự toán cho việc này, và hơn 40% doanh nghiệp có dự toán nhưng không đủ kinh phí để đáp ứng nhu cầu thực tế.
Một nghiên cứu khác về “Chuyển đổi số của các doanh nghiệp ngành bán lẻ tại Việt Nam”, được thực hiện và công bố vào ngày 1/10 bởi các chuyên gia từ Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho thấy rằng các doanh nghiệp bán lẻ thường áp dụng công nghệ vào các hoạt động có tác động trực tiếp đến doanh thu, ví dụ như hệ thống phân phối, tiếp thị, bán hàng và chăm sóc khách hàng. Tuy nhiên, phần lớn các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, gặp khó khăn về mặt ngân sách dành cho quá trình số hóa. Khoảng 20% doanh nghiệp không có dự toán ngân sách cho việc này, và hơn 40% doanh nghiệp có dự toán nhưng ngân sách không đủ để đáp ứng các nhu cầu thực tế.
Ông Đức cho rằng, các doanh nghiệp bán lẻ không nên quá lo lắng về những rủi ro và chi phí, dẫn đến việc không dám thực hiện số hóa. Nếu có một chiến lược số hóa được xây dựng một cách bài bản, doanh nghiệp sẽ có thể giải quyết được bài toán kép về hiệu suất và chi phí đầu tư.
Theo ông Đức, các doanh nghiệp bán lẻ không nên quá lo ngại về rủi ro và chi phí, dẫn đến việc e ngại tiến hành số hóa. Một chiến lược số hóa được xây dựng một cách bài bản sẽ giúp các doanh nghiệp giải quyết được đồng thời cả vấn đề hiệu suất và chi phí đầu tư.
Đại diện FPT Camera cho biết, ngành bán lẻ nên dựa vào tình hình thực tế để xác định một lộ trình số hóa phù hợp, ví dụ như tối ưu hóa các hoạt động nội bộ hoặc cải thiện chất lượng dịch vụ chăm sóc khách hàng. Các doanh nghiệp nên thực hiện từng bước nhỏ, chậm rãi nhưng chắc chắn.
Theo khuyến nghị của đại diện FPT Camera, ngành bán lẻ nên dựa trên bối cảnh thực tế để vạch ra lộ trình số hóa thích hợp, ví dụ như việc tối ưu hóa vận hành nội bộ hoặc cải thiện dịch vụ chăm sóc khách hàng. Doanh nghiệp nên tiến hành từng bước nhỏ, một cách chậm mà chắc.
Để có được chiến lược tốt nhất, quá trình lập kế hoạch số hóa nên có sự tham gia của các chuyên gia hoặc những nhân sự có kinh nghiệm. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần đào tạo nhân viên, thay đổi tư duy vận hành để sẵn sàng ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số. Người đứng đầu trong doanh nghiệp bán lẻ cần đóng vai trò tiên phong trong việc áp dụng công nghệ vào các hoạt động hàng ngày, từ đó tạo động lực để thay đổi cách làm việc của nhân viên và toàn bộ hệ thống.
Quá trình xây dựng kế hoạch số hóa nên có sự tham gia của các chuyên gia hoặc nhân sự có kinh nghiệm, để có được một chiến lược tối ưu. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần đào tạo nhân viên và thay đổi tư duy vận hành để sẵn sàng cho việc ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số. Lãnh đạo doanh nghiệp bán lẻ cần gương mẫu áp dụng công nghệ trong hoạt động hàng ngày, nhằm thúc đẩy sự thay đổi trong cách làm việc của nhân viên và toàn bộ tổ chức.
“Mục tiêu của việc ứng dụng công nghệ là phục vụ khách hàng tốt hơn, đồng thời khai thác dữ liệu để đưa ra những quyết định đúng đắn và kịp thời”, ông Đức nói.
Ông Đức nhấn mạnh: “Mục tiêu của việc ứng dụng công nghệ là nhằm phục vụ khách hàng tốt hơn, đồng thời khai thác dữ liệu để đưa ra các quyết định chính xác và kịp thời.”
Ông Đức cũng chia sẻ thêm về những mô hình tiên phong đang ứng dụng công nghệ để tăng cường trải nghiệm khách hàng và tối ưu hóa các hoạt động nội bộ. Một số ứng dụng công nghệ như camera tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT) cho phép thống kê số lượng hàng hóa còn tồn kho và phân tích hành vi tiêu dùng của khách hàng. Các dữ liệu này được đưa về trung tâm xử lý để quản lý hàng tồn kho hoặc đưa ra các chiến lược quảng bá và marketing nhằm thu hút khách hàng.
Ông Đức cũng chia sẻ thêm về các mô hình tiên phong đang áp dụng công nghệ để nâng cao trải nghiệm của khách hàng và tối ưu hóa các hoạt động bên trong doanh nghiệp. Một số ứng dụng công nghệ, ví dụ như camera tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT), cho phép thống kê số lượng hàng hóa tồn kho và phân tích hành vi tiêu dùng của khách hàng. Những dữ liệu này được chuyển về trung tâm xử lý để quản lý hàng tồn kho hoặc đưa ra các chiến lược quảng bá, marketing để thu hút khách hàng.
Về các giải pháp từ FPT, ông Đức cho biết đơn vị đã phát triển công nghệ AI và IoT để phục vụ ngành bán lẻ, trong đó có việc sử dụng camera AI để đếm số lượng khách hàng ra vào cửa hàng, thay thế cho các nhân viên phải ngồi đếm thủ công trước đây. Điều này giúp các doanh nghiệp có được dữ liệu theo thời gian thực và sử dụng nguồn nhân lực vào các công việc khác.
Đối với các giải pháp của FPT, ông Đức cho hay đơn vị đã phát triển các công nghệ AI và IoT nhằm phục vụ ngành bán lẻ, trong đó có việc sử dụng camera AI để đếm số lượng khách hàng ra vào cửa hàng, thay thế cho công việc đếm thủ công mà nhân viên phải thực hiện trước đây. Nhờ đó, doanh nghiệp có được dữ liệu theo thời gian thực và có thể sử dụng nhân lực vào các công việc khác hiệu quả hơn.
Ngoài ra, FPT còn triển khai các giải pháp như bản đồ nhiệt (heatmap), giúp các doanh nghiệp bán lẻ xác định được khu vực mà khách hàng tập trung nhiều nhất trong cửa hàng. Từ đó, họ có thể thực hiện các chương trình khuyến mãi nhằm tăng doanh số bán hàng.
Thêm vào đó, FPT cũng triển khai những giải pháp như heatmap, giúp các doanh nghiệp bán lẻ xác định được khu vực mà khách hàng tập trung nhiều nhất trong cửa hàng. Nhờ đó, họ có thể triển khai các chương trình khuyến mãi phù hợp để tăng doanh số.
FPT đã ứng dụng các giải pháp này tại chuỗi bán lẻ Long Châu, thuộc FPT Shop, với hơn 3.000 cửa hàng trên toàn quốc. Công ty cũng cung cấp giải pháp quản lý năng lượng thông qua IoT, giúp thiết lập kịch bản tắt bật điều hòa để tiết kiệm điện năng. Điều này đặc biệt hữu ích trong bối cảnh Việt Nam đang thiếu điện, giúp các doanh nghiệp giảm chi phí và đồng thời mang lại trải nghiệm thoải mái cho khách hàng.
FPT đã triển khai các giải pháp này tại chuỗi bán lẻ Long Châu thuộc FPT Shop, với hơn 3000 cửa hàng trên khắp đất nước. Công ty cũng cung cấp giải pháp quản lý năng lượng thông qua IoT, cho phép thiết lập các kịch bản bật tắt điều hòa để tiết kiệm điện năng. Điều này đặc biệt hữu ích trong bối cảnh Việt Nam đang đối mặt với tình trạng thiếu điện, giúp các doanh nghiệp giảm bớt chi phí và mang đến trải nghiệm thoải mái cho khách hàng.
